Cộng đồng Starknet ủng hộ nghiên cứu tách khỏi Ethereum để chống máy tính lượng tử

Starknet muốn đi trước Ethereum trong cuộc đua bảo mật hậu lượng tử

Cộng đồng Starknet đã bỏ phiếu ủng hộ nghiên cứu chuyển mạng lưới từ layer-2 trên Ethereum thành blockchain layer-1 độc lập. CEO StarkWare Eli Ben-Sasson dự kiến công bố whitepaper vào tháng 11.

The Starknet community has voted to research whether Starknet should become an independent, post-quantum L1. Starting today, a joint @StarkWareLtd × @StarknetFndn working group will lead the research and publish a paper in the coming months. https://t.co/26jV9IXKLv

— Starknet (@Starknet) October 22, 2026

Cuộc thăm dò kéo dài bảy ngày trên Snapshot kết thúc ngày 22/10, thu hút 3.236 lượt biểu quyết. Trong tổng quyền biểu quyết được sử dụng, 93,52% ủng hộ nghiên cứu phương án chuyển đổi, 4,57% phản đối và 1,91% chọn trung lập. StarkWare, đơn vị phát triển Starknet, không tham gia bỏ phiếu.

Dữ liệu do Coindaro phân tích cho thấy khoảng 94% quyền biểu quyết trong cuộc thăm dò đến từ danh sách địa chỉ được gắn nhãn “STRK (SNF delegated)”, gồm các địa chỉ được Starknet Foundation phân bổ quyền biểu quyết với trọng số cố định. Điều này có nghĩa là tỷ lệ tán thành phản ánh quyền biểu quyết được sử dụng, chứ không tương đương với tỷ lệ người nắm giữ STRK độc lập ủng hộ phương án.

Sau kết quả này, StarkWare và Starknet Foundation sẽ phối hợp nghiên cứu tính khả thi của phương án. Nếu muốn triển khai thực tế, mạng lưới vẫn phải công bố đề xuất cụ thể và tổ chức một cuộc bỏ phiếu riêng.

Ý tưởng chuyển sang layer-1 được nhà sáng lập StarkWare hé lộ vào ngày 08/10, nhằm chủ động ứng phó với nguy cơ máy tính lượng tử phá vỡ các hệ thống mật mã hiện nay. Ông cho rằng AI có thể đẩy nhanh mối đe dọa này khi các mô hình ngày càng tiến bộ trong việc giải quyết những bài toán toán học phức tạp. 

Trước đó, nhà nghiên cứu Ethereum Justin Drake cũng kêu gọi các dự án crypto chuyển sang chế độ “bunker mode”, tăng cường bảo mật và luân chuyển tài sản sang ví mới để phòng nguy cơ AI và máy tính lượng tử phá vỡ các hệ thống mật mã hiện nay.

Starknet hiện sử dụng công nghệ mã hóa zk-STARKs, được thiết kế với khả năng chống lại các cuộc tấn công lượng tử tốt hơn những hệ thống mật mã dựa trên đường cong elliptic. Tài khoản trên mạng lưới cũng có thể chuyển sang sử dụng chữ ký hậu lượng tử mà không cần thay đổi toàn bộ giao thức.

Tuy nhiên, Starknet vẫn phụ thuộc vào Ethereum về bảo mật của cầu nối và cơ chế cung cấp dữ liệu. Điều đó khiến mạng lưới không thể tự hoàn tất quá trình bảo vệ các thành phần phụ thuộc nếu Ethereum chưa triển khai những nâng cấp tương ứng.

StarkWare đặt mục tiêu đưa Starknet đạt khả năng bảo mật hậu lượng tử vào năm 2027, sớm hơn mốc năm 2029 trong lộ trình của Ethereum. Theo Ben-Sasson, việc trở thành layer-1 độc lập sẽ giúp Starknet chủ động hơn trong việc nâng cấp bảo mật.

Dù vậy, chuyển đổi kiến trúc không phải việc đơn giản. Starknet cần đánh giá cách vận hành mạng lưới độc lập, duy trì cầu nối với Ethereum và điều chỉnh các hợp đồng thông minh liên quan. Vai trò của STRK trong cơ chế phí và vận hành mạng lưới cũng cần được xem xét trong thiết kế mới.

Bài toán layer-2 và áp lực lên giá STRK

Đề xuất chuyển đổi xuất hiện trong giai đoạn mô hình layer-2 trên Ethereum đang chịu nhiều sức ép về khả năng thu hút người dùng và hiệu quả kinh tế. Phí giao dịch trên Ethereum đã giảm đáng kể sau các nâng cấp mở rộng, làm suy yếu một phần lợi thế chi phí của các mạng lưới lớp hai, thậm chí là không còn cần đến các layer-2 nữa, như Vitalik Buterin từng nói. Một số dự án layer-2 cũng phải thu hẹp hoạt động hoặc đóng cửa khi không duy trì được sức hút và nguồn thu.

Lấy số liệu mới nhất từ DefiLlama, Starknet hiện chỉ có tổng giá trị khóa lại (TVL) khoảng 42,12 triệu USD, lao dốc 75,39% trong 7 ngày gần nhất.

Thống kê TVL và các thông số khác về Starknet, ảnh chụp màn hình DefiLlama vào trưa ngày 23/10/2026

Diễn biến giá STRK phản ánh rõ sự biến động trong giai đoạn này. Token này đã đột biến gần 400% từ giữa tháng 9 đến đầu tháng 10, đạt đỉnh gần 0,123 USD vào ngày 12/10, sau tin cân nhắc trở thành layer-1. Song, giá lại chìm sâu 50% trong tuần tiếp theo, xuống vùng 0,05 USD tại thời điểm đưa tin.

Biến động giá STRK trong tháng qua, ảnh chụp màn hình CoinGecko vào 10:20 AM ngày 23/10/2026

Starknet Foundation khẳng định STRK vẫn sẽ là native token của mạng lưới và không có kế hoạch phát hành token mới theo phương án đang được nghiên cứu. Cầu nối từ Ethereum sang Starknet cũng dự kiến tiếp tục hoạt động.

Coin68 tổng hợp