ZachXBT cho rằng ví cứng chỉ là ‘rác’, lãnh đạo Trezor phản bác

Cuộc tranh luận về phương thức tự lưu ký (self-custody) tài sản số đang thu hút sự quan tâm lớn của cộng đồng tiền mã hóa sau khi điều tra viên blockchain nổi tiếng ZachXBT đưa ra nhận định gây tranh cãi rằng các ví cứng (hardware wallet) hiện nay là ‘rác’ và không nên được sử dụng để ký giao dịch hoặc lưu trữ tài sản quan trọng. Quan điểm này nhanh chóng tạo ra làn sóng tranh luận trong ngành, buộc lãnh đạo của Trezor – một trong những nhà sản xuất ví cứng lâu đời nhất thế giới – phải lên tiếng phản hồi.

Trong cuộc phỏng vấn mới đây, Giám đốc Thương mại (Chief Commercial Officer) của Trezor, Danny Sanders, cho biết ông hiểu vì sao nhiều người dùng cảm thấy thất vọng với trải nghiệm của các ví cứng hiện nay. Theo Sanders, việc cân bằng giữa mức độ bảo mật cao và sự tiện lợi luôn là một trong những bài toán khó nhất đối với các nhà phát triển sản phẩm.

Ông thừa nhận rằng nhiều giải pháp trên thị trường vẫn còn khá cồng kềnh, đặc biệt khi người dùng phải thực hiện những giao dịch có giá trị lớn hoặc cần xử lý khẩn cấp. Những bản cập nhật firmware hoặc phần mềm đôi khi cũng khiến trải nghiệm sử dụng trở nên phức tạp hơn, từ đó tạo ra cảm giác thiếu thuận tiện.

Tuy nhiên, Sanders cho rằng ZachXBT đã đánh đồng tất cả các trường hợp sử dụng. Theo ông, những người quản lý khối tài sản trị giá hàng triệu USD trong môi trường rủi ro cao là một nhóm người dùng rất đặc biệt và có yêu cầu bảo mật hoàn toàn khác so với đa số nhà đầu tư.

Ông nhấn mạnh rằng một chiếc ví cứng đơn lẻ chắc chắn không phải là giải pháp tối ưu cho những tổ chức hoặc cá nhân đang quản lý lượng tài sản cực lớn. Trong các trường hợp đó, họ thường triển khai nhiều lớp bảo mật như ví đa chữ ký (multisig), thiết bị ngoại tuyến chuyên dụng, quy trình kiểm soát nội bộ và các giải pháp lưu trữ phân tán. Tuy nhiên, điều đó không đồng nghĩa với việc toàn bộ thị trường ví cứng đều “vô dụng”.

Phản hồi của Sanders được đưa ra sau khi ZachXBT khuyến nghị người dùng nên sử dụng một chiếc iPhone riêng biệt, chỉ phục vụ cho việc lưu trữ khóa cá nhân và ký giao dịch, thay vì dựa vào các ví cứng truyền thống.

Theo đại diện Trezor, một chiếc iPhone được cấu hình tối giản có thể trở thành một phần trong hệ thống bảo mật nâng cao, nhưng bản thân điện thoại thông minh vẫn tồn tại nhiều bề mặt tấn công hơn so với ví cứng chuyên dụng.

Ông chỉ ra rằng smartphone luôn đi kèm nhiều thành phần có thể làm gia tăng rủi ro như Wi-Fi, Bluetooth, mạng di động, iMessage cùng hệ điều hành có cấu trúc phức tạp. Chính vì vậy, ngay cả quá trình tạo khóa riêng (private key) trực tiếp trên điện thoại cũng được đánh giá là có mức độ rủi ro cao hơn so với việc tạo khóa trên một thiết bị ví cứng được thiết kế chuyên biệt.

Ngoài ra, ví cứng còn sở hữu màn hình độc lập để người dùng trực tiếp xác minh địa chỉ nhận, số lượng tài sản và nội dung giao dịch trước khi ký. Điều này giúp giảm nguy cơ bị phần mềm độc hại trên máy tính hoặc điện thoại thay đổi địa chỉ ví mà người dùng không phát hiện.

Theo Sanders, đối với phần lớn nhà đầu tư cá nhân, ví cứng vẫn là hình thức tự lưu ký tài sản an toàn nhất đang có trên thị trường.

Cuộc tranh luận càng trở nên sôi động khi Roman Storm, đồng sáng lập giao thức Tornado Cash, cũng tham gia bày tỏ quan điểm. Khác với Trezor, Storm cho rằng ZachXBT đã chỉ ra đúng một vấn đề lớn của ngành.

Theo ông, điểm yếu hiện nay không nằm ở bản thân ví cứng mà ở việc hệ sinh thái ví di động vẫn chưa hỗ trợ đầy đủ chuẩn BIP39 Passphrase. Đây là tính năng cho phép người dùng bổ sung thêm một cụm mật khẩu bí mật bên cạnh seed phrase truyền thống, tạo thêm một lớp bảo vệ nếu cụm từ khôi phục bị người khác đánh cắp hoặc nhìn thấy.

Storm cũng kêu gọi các nhà phát triển ví tiền mã hóa trên thiết bị di động bổ sung khả năng ký giao dịch theo mô hình air-gapped (ngoại tuyến hoàn toàn), tức là người dùng có thể ký giao dịch mà không cần kết nối Internet hoặc bất kỳ mạng nào trong quá trình xử lý. Đây được xem là một trong những tiêu chuẩn bảo mật cao cấp đang được nhiều tổ chức lưu ký tài sản số áp dụng.